E-İHRACAT REHBERİ

imaj1Yaklaşık 800 milyon dolar hacmi olan ve devlet politikası olarak gündeme alınan e-ihracatın, güncel sorunlarını, sorunlara getirilen pratik çözümleri ve çözüm önerilerini araştırdık.

ÜRÜN DİRİER, urun.dirier@gmail.com

Ekonomi Bakanlığı’nca hazırlanan “e-İhracat Stratejisi ve Eylem Planı (2017-2019) belgesi”, yeni yılın ilk ayında son aşamaya kadar getirildi. Türkiye’de internet üzerinden yurtdışına ürün satışına yönelik altyapı oluşturulmasını önceleyen strateji belgesi, satıcılar için çeşitli kolaylıklar getiriyor. Bunlardan en önemlisi KOBİ’lerin internet üzerinden yurtdışı satışlarının kolaylaştırılması için gümrük işlemlerinde öngörülen değişiklikler. Ayrıca KOBİ’lere ait internet siteleri de desteklenecek. Strateji belgesi kapsamında, Türkiye’nin lojistik hizmetlerinin e-ihracat ve e-ticareti destekleyecek şekilde yapılandırılması, e-ticarete uygun gümrük mevzuatı oluşturulması, ürün güvenliği ve denetimin sağlanması, e-ihracatçı şirket sayısının arttırılması yer alıyor. Uluslararası şirketlerle ve diğer ülkelerle işbirlikleri de yapılacak. Teşvik ve özendirme çalışmaları KOBİ odaklı olacak. Ulaşım imkanları açısından da İstanbul başta olmak üzere, İzmir, Mersin gibi lojistik merkezlerden ürünlerin gönderilmesine imkan sağlayacak teknolojik kapasitesi yüksek nakil noktaları oluşturulmasına yönelik teşvik verilebilecek. Gümrük ve Ticaret Bakanı Bülent Tüfenkçi de, üç ay önce TOBB bünyesinde kurulan E-ticaret Meclisi’nin açılış konuşmasında “Teknolojiyi kullanabilsek küçük işletmelerimizi, zanaatkarlarımızı, yöresel değerlerimizi dünyaya açabiliriz. Çok ucuz ve organize şekilde büyük bir rekabet gücü oluşturabiliriz” diyerek e-ihracat için gerekli lojistik ve altyapı çalışmaları konusunda ciddi adımlar atacaklarını açıklamıştı. Bir devlet politikası haline getirilen e-ihracattaki mevcut sorunları, sorunlara getirilen pratik çözümleri ve çözüm önerilerini araştırdık. Ödeme, lojistik, kargo, iade ve gümrükte yaşanan problemleri inceledik.

Ülkeler arası pazarlama taktikleri

cenk-cigdemli-2E-ticaret altyapı hizmetleri sağlayan Ticimax’in kurucusu Cenk Çiğdemli, e-ihracatla ilgili öncelikli sorunun çoklu dil seçenekleri, para birimleri ve ödeme yöntemleriyle alakalı olduğunu söylüyor. Bu sorunlar için yazılımın kritik bir önemi olduğunu belirten Çiğdemli, “Biz e-ticaret sitelerine sunduğumuz paket hizmetlerle mevcut sorunları aşabiliyoruz. Ayrıca ülkeler arası pazarlama taktikleri kullanarak, sitenin maksimum kar elde etmesine yardımcı oluyoruz. Bir ürünü aynı site üzerinden her ülkeye farklı bir fiyattan satabilmek mümkün. Örneğin bir tişört kargo dahil 10 dolar ise, site Amerika müşterisine özel olarak o tişörte 20 dolar etiket koyuyor. Amerikalı müşteri için bu rakam kendi ülkesine kıyasla yine de çok ucuz. Bir de kargo bedava dendiğinde müşteri daha da memnun oluyor. Bu şekilde her ülkeye göre fiyat belirlemek mümkün. Böylece e-ticaretin belini büken kargo maliyeti sorununu aşıyoruz” diyor. Ticimax, çeşitli dillerde SEO hizmeti de vererek, hedef ülkelerdeki Google aramalarında Türk sitenin görünebilirliğini yükseltiyor. “Siteyi 100 farklı ülkedeki server’lardan ayrı ayrı yayınlayabiliyoruz. Böylece Google sitenin, siteye giriş yapan müşterinin yaşadığı ülkeden yayın yaptığını sanarak sıralamalarını yükseltiyor” diyen Çiğdemli, ülkeye göre reklam kanallarını da belirleyebildiklerini söylüyor.

PayPal krizine çözüm

enis-arslanogluAyen Soft’un kurucusu Enis Arslanoğlu’na göre e-ihracattaki ana sorun ödeme sistemiyle alakalı. Çünkü dünyanın popüler çevrimiçi ödeme sistemlerinden biri olan Paypal’ın lisansı, yaşanan bir kriz sonucu Haziran 2016’da BDDK tarafından iptal edildi. Arslanoğlu soruna getirdikleri çözümü şu sözlerle anlatıyor: “Bu büyük bir krizdi. Yurtdışında internet üzerinden yapılan hiçbir ödemeyi Türkiye’ye getirmek mümkün değildi. Bu sorunu aşmak için çok ortaklı bir oluşum ile Hollanda, İngiltere ve Dubai’ye şirketler kurduk. Satıcılarımız internette sattıkları ürünlerini yine Türkiye’den kargoluyor. Parayı Hollanda’da tahsil ediyoruz. İngiltere ve Dubai üzerinden de tamamen hukuki yollarla, vergisini ödeyerek parayı ülkemize getirebiliyoruz. Şu an marj usulü çalışıyoruz. Aylık bir ödeme talep etmiyoruz.” Ayen Soft ayrıca e-ihracat yapmak isteyen e-ticaret siteleri ve sitesi olmayan satıcıları yurtdışındaki pazar yerlerine entegre de edebiliyor. Ürünleri Ebay, Amazon ve Alibaba gibi uluslararası sanal pazarlara entegre ederek e-ihracat yapmalarını kolaylaştırıyor. Kargo maliyetlerine de değinen Arslanoğlu, “Çin’den bir ıslak mendil bile alsanız bedava kargolayabiliyor. Çünkü devletin posta hizmetleriyle anlaşması var. Biz bedava kargolayalım demiyoruz. Eğer bir STK üzerinden veya bir devlet kurumu üzerinden toplu kargo anlaşması yapılırsa daha uygun fiyatlara e-ihracat yapmak mümkün olacaktır. Kargonun bedeli neyse devlete ödeyelim. Hem devletimiz kazanır, hem de siteler kargo maliyeti yükünü hafifletmiş olur” diyor.

Organize sanayi bölgesi kurulmalı

mehmet-metin-okurYıllık 70 milyon liralık e-ihracat cirosuyla öne çıkan sefamerve.com’un kurucusu Mehmet Metin Okur da kargo maliyetlerinin e-ticaret sitelerinin kaldıramayacağı kadar ağır olduğunu belirtiyor. “Bunun çözümü e-ticaret siteleri için havaalanı yakınında bir organize sanayi bölgesi kurulması ve kargoların buradan topluca yapılmasıdır. Böylelikle tüm dünyaya kargo bedava satış yapabiliriz. Ayrıca İstanbul’da metrekaresi 10 dolardan depo maliyetleriyle baş etmek de çok zor. Kurulacak bir organize sanayi bölgesi depo sorununa da çözüm olur. Geçen yıl açılan ve Yalova ile Sabiha Gökçen arasındaki 2 saatlik yolu 15 dakikaya düşüren Osmangazi Köprüsü, Yalova’yı e-ticaret şirketlerinin depo merkezi yapacak. E-ticaret şirketleri, arazi fiyatları daha uygun olduğu için depolarını Yalova’ya kaydırmaya başladı bile. Biz de depomuzu Yalova’ya taşıdık. Farklı e-ticaret siteleri ve kargo şirketleri de bölgede arazi almaya başladı. Bölgede organize lojistik merkezi kurulabilir.  Yurtdışı kargo maliyeti ürünün yüzde 15’i oranında. Organize lojistik merkezi hayata geçerse oran yüzde 3’e geriler. Depo, çalışan gibi giderler de eklendiğinde ihracattaki maliyetimiz yüzde 40 düşer. Yaklaşık  800 milyon dolar olan e-ihracat hacmi bir yılda ikiye katlar” diyor. İadeler sorununa da değinen Okur şunları aktarıyor: “İade gelen bir malı ben tekrar para ödeyerek Gümrük’ten ithal etmek zorunda kalıyorum. Bu malın iade mal olduğunu ispatlamak çok zor. O nedenle organize sanayi bölgesiyle beraber bir de serbest bölge kurulsa bu problem çözülür.”

Türkiye’ye kasıtlı güvenlik önlemi var

Avrupa ülkelerine ve ABD’ye satışta, fiyat rekabeti açısından Türkiye’nin çok avantajlı bir pozisyona sahip olduğunu söyleyen Okur, e-ihracatın hala TİM verilerine ihracat olarak geçmediğini ve bu nedenle ihracat teşviki alamadıklarını belirtiyor. Kredi kartıyla tahsilatta yabancı bankaların Türkiye’ye karşı kasıtlı, ekstra güvenlik önlemleri uyguladıklarını anlatan Okur, “Türkiye’de kredi kartı hırsızlıkları olduğuna dair uyarı veriyorlar müşteriye. Oysa bu gerçek bir bilgi değil, sadece bariyer olarak kullanıyorlar. Sepete gelen müşterinin yüzde 40’ı bu şekilde ürünü almaktan vazgeçiyor. Satışı gerçekleştirsek bile parayı bankadan TL olarak aldığımızdan, kur farkından dolayı elimize geçen nakit azalıyor” diyor.

Çin’in yapamadığını yapabiliyoruz

merter_ozdemirE-ticaretsem kurucusu Merter Özdemir, başkan yardımcılığını yaptığı TOBB E-ticaret Meclisi’nin, sektördeki tüm sorunlara hızlı çözüm bulmak amacıyla 3 ay önce kurulduğunu ifade ederek, “İlk kez resmi makamlarca e-ticaret bir sektör olarak algılandı. Devlet nezninde yapılması gereken birçok regülasyonun altyapı çalışmalarının hazırlanması ve en önemlisi sektör temsilcilerinin sorun ve çözüm önerilerinin tek elden devlet mercilerine iletilmesini sağlayacak” diyor. E-ihracatta ciddi avantajlara sahip olduğumuza değinen Özdemir şunları aktarıyor: “Her şeyden önce kaliteli bir ürünü Avrupa ülkelerine ciddi bir fiyat rekabetiyle satabiliyoruz. Ayrıca lokasyon olarak iki kıtayı birbirine bağlayan bir ülkeyiz. 2 günde Avrupa’ya mal teslimi yapabiliyoruz. Mesela Çin bunu yapamıyor. Bir buçuk ayda kargoyu teslim ediyor. Hızlı kargo da maliyeti arttırıyor.”

ÖNCE TURİZM

TOBB Yönetim Kurulu Üyesi Bülent Karakuş Türkiye’nin dünyadaki en önemli 6. turizm destinasyonu olduğunu belirterek şunları söyledi; “Google verilerine göre dünyada tatil amaçlı seyahate çıkan her 100 kişiden sadece 30’u tur operatörünü tercih ediyor. Geri kalanı tatil planını internetten yaptığı araştırmalarla belirliyor. Bu anlamda turizm dijital boyutta dünyaya açılması gereken en öncelikli konularımızdan biridir. İnternet üzerinden bazı güven problemlerini aşmak için TOBB bünyesindeki E-Ticaret Meclisi’nde e-ticaret tescili ve güven damgası uygulaması üzerine çalışıyoruz. Bakanlığa da düşüncelerimizi bildirdik. Özellikle güven damgası uygulamasıyla güven sorununu aşabileceğimize inanıyorum.”

KOBİLERİ YURTDIŞINA AÇACAĞIZ

Gittigidiyor Pazarlama Direktörü Feyza Dereli; “2016 hepimiz için çok zor bir yıl olmasına rağmen, Türkiye’de e-ticaret sektörü yüzde 24 büyüdü. Gittigidiyor ise yüzde 33 büyüdü. 2017’de odağımız kobiler olacak. Bir e-bay şirketi olmamızın tüm avantajlarını kullanarak bu yıl kobilerimizi yurtdışına açarak e-ihracata destek olacağız. Türk ürünleri için yurtdışında talep yaratmak da planlarımız arasında. 2017 büyüme hedefimiz ise yüzde 45.”

PayPal’in lisansı neden iptal edilmişti?

2013’te Resmi Gazete’de yayınlanan ve 2015 Haziran itibariyle yönetmeliği yürürlüğe giren 6493 sayılı elektronik ödeme sistemleri kanunu, Türkiye’de finansal işlem yapan firmaların sunucularını Türkiye’de tutması şartını getiriyor. BDDK, para işlemlerini izleyebilmek, Türk tüketicilerini ve kişisel bilgilerini korumak amacıyla tüm banka ve finansal kurumlara sunucuların Türkiye’de bulunması koşulu getirdi. Bu hem sorunlu işlemlerde tüketicinin yabancı bir ülkenin mahkemelerinde işlem yapmasını engellemek, hem de kişisel verilerin (mali veriler ve diğer veriler) yurtdışına çıkarılmasını önlemek için konulmuş bir şart. PayPal ise sunucularını Türkiye’ye getirmeden lisans almaya çalıştı ve alamadı. Avrupa Birliği de, Avrupa’da işlem yapmak isteyen banka ve finansal kurumlara benzer koşulla, yani sunucuların yerel olması ve kişisel verilerin dışarı çıkarılmaması şartını öne sürüyor.

Rakamlarla sınır ötesi alışveriş

PayPal’in Ipsos desteğiyle 29 ülkede 23 bin tüketiciyle görüşerek hazırladığı ve 2015 yılında yayınladığı ‘Sınır Ötesi Alışverişte Tüketici Alışkanlıkları’ araştırmasına göre dikkat çeken 10 detay şöyle;

-Türkiye’nin e-ihracat hacminin 2018’e kadar 3 milyar doları aşabileceği tahmin ediliyor.

-Türkiye’nin 77 şehrinden 100 ülkeye e-ihracat yapılıyor. Şirket başına ortalama 34 farklı pazara satış yapılıyor.

-Dünyada yaklaşık 90 milyon kişi yurtdışındaki web sitelerinden düzenli olarak alışveriş yapıyor. 2018’e gelindiğinde bu rakamın 130 milyona ulaşması bekleniyor.

-Dünya e-ticaret sektörü 2 trilyon dolar civarında. Bunun 200 milyar doları sınır ötesi alışverişten geliyor. 2018 yılında ise bu rakamın 300 milyar doları aşacağı öngörülüyor.

-Sınır ötesi alışverişte en çok harcayanlar; ABD (27 milyar dolar), İngiltere (19 milyar dolar), Fransa (10 milyar dolar), Almanya (10 milyar dolar), Ortadoğu ve Kuzey Afrika (toplam 15 milyar dolar).

-Dünya genelinde sınır ötesi alışverişçilerin en çok tercih ettikleri beş ülke; ABD (%25), Çin (%19), İngiltere (%14), Almanya (%11) ve Japonya (%5).

-Türkiye;  Hollanda, Rusya, Polonya, Birleşik Arap Emirlikleri ve Mısır’ın “en çok sınır ötesi alışveriş yapılan ülkeler” listesinde ilk 10’da yer alıyor.

-ABD’de kullanıcıların yüzde 36’sının sınır ötesi alışverişlerini mobil üzerinden gerçekleştirdiği görülüyor. Bu rakamı yüzde 33 ile İngiltere takip ediyor.

-Tüketicilerin sınır ötesi alışverişte satın almayı tercih ettikleri ürün kategorileri sırasıyla; Giyim Ayakkabı Aksesuar (%49), Tüketici Elektroniği (%32), Dijital Eğlence ve Eğitim (%31), Seyahat (%31), Eğlence Eğitim (%29), Oyuncak ve Hobi (%26).

-Sınır ötesi alışverişe yönlendiren başlıca etmenler ise şunlar; Kendi dilinde hizmet verilmesi (%58),ücretsiz kargo (%50), Güvenli ödeme (%47), Kendi ülkesinde o ürünü bulamaması (%41), Ücretsiz iade gönderimi (%38), Kendi para biriminde ödeme yapabilme imkanı (%3).

 

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s